DSM – V

In de verslagen van RIOzorg is dikwijls de DSM IV en/of DSM 5 terug te vinden. Maar wat is de DSM nu eigenlijk en wat zijn de overeenkomsten en verschillen tussen deze twee versies?

DSM is de afkorting van ‘Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders’: het handboek voor de classificatie van psychische stoornissen. De eerste DSM verscheen in 1952. In de loop van de jaren verschenen volgende versies. In 1994 verscheen de DSM-IV, in 2000 de DSM-IV-TR en vanaf 2017 wordt in Nederland gewerkt met de DSM 5.

Oorspronkelijk was het handboek bedoeld om eenheid te brengen in de vele interpretaties van diagnoses. Die eenheid was in eerste instantie nodig om goed onderzoek te kunnen doen: wil je weten of een bepaalde behandeling bij – bijvoorbeeld – depressie werkt, dan moet in ieder geval elke onderzoeker hetzelfde onder het begrip ‘depressie’ verstaan. Ondertussen is de DSM, tot verdriet en ergernis van velen, verworden tot een instrument dat door zorgverzekeraars en gemeenten gebruikt wordt om te bepalen of een behandeling wel of niet vergoed kan worden.

Is het nu zo dat er in de DSM-5 veel meer stoornissen zijn dan in de oude DSM-IV?

Nee, dat is niet het geval. Er zijn er wel een paar bijgekomen, maar er zijn ook categorieën samengevoegd zoals de autismespectrumstoornissen en de leerstoornissen.

Er zijn nog veel meer verschillen tussen de DSM-IV en de DSM 5. Het voert te ver om die hier allemaal te beschrijven, maar enkele veranderingen willen we graag verder toelichten:

  • De DSM 5 kent geen onderverdeling op vijf assen zoals bij de DSM-IV wel het geval was en ziet er daardoor anders uit.
  • DSM-5 kent geen not otherwise specified (NOS)-classificaties meer: PDD-NOS verdwijnt dus. Een aantal van de kinderen dat met de DSM-IV de classificatie PDD-NOS heeft gekregen voldoet in de DSM-5 mogelijk aan een andere classificatie zoals een ‘autismespectrumstoornis’ of een ‘sociale (pragmatische) communicatiestoornis’. Dit laatste is een stoornis bij kinderen die problemen hebben met het toepassen van taal in de sociale context, maar die kinderen voldoen niet aan de criteria van een autismespectrumstoornis.
  • Echter, ook een deel van de kinderen met de oude classificatie PDD-NOS voldoet niet aan een DSM-5 classificatie. Dit kan in de praktijk helaas betekenen dat het kind daardoor ook geen recht meer heeft op vergoede zorg.
  • ADHD, dat voorheen aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit heette, wordt nu als aandachtsdeficiëntie-/hyperactiviteitsstoornis benoemd. De belangrijkste verandering in de DSM-5 criteria voor kinderen en adolescenten met ADHD is dat enkele van de symptomen aanwezig moeten zijn op de leeftijd van elf jaar of jonger in plaats van beneden de zeven jaar. Nieuw hierbij is dat de ernst omschreven wordt, waarbij gekozen kan worden tussen ‘licht’, ‘matig’ en ‘ernstig’.
  • In de dagelijkse praktijk wordt de term ADD nog wel eens gebruikt. Hiermee worden dan vaak dromerige en afleidbare kinderen bedoeld die niet hyperactief of impulsief zijn. Deze term is inmiddels achterhaald. Tegenwoordig spreken we over kinderen met een aandachtsdeficiëntie-/hyperactiviteitsstoornis met het overwegend onoplettende beeld.

Mocht u vragen hebben over de DSM 5, laat het ons dan gerust weten. Wij leggen het graag aan u uit.